Çocuklarda Güzel Ahlakın Anahtarı Empati Yeteneği

Kazanmanın diğer her şeyden önemli olduğunu zannederek büyüyen, hırslı, başarı odaklı ve rekabetçi çocukların arttığı günümüzde empati yapabilen çocuklara çok daha fazla ihtiyaç olduğu söylenebilir. Çünkü bu yetenek, fedakarlıkta bulunma gücü ve isteği de verir insana.

ELİF ÖZDEMİR

Çocuklarımıza yeni bir oyuncak aldığımızda onu bir türlü paylaşamayıp kimin oynayacağı konusunda anlaşmazlığa düşmelerinden çekinir; tartışmak yerine adil davranmalarını, birbirlerinin sırasını gözetmelerini hatta bazen fedakarlıkta bulunmalarını arzu ederiz. Yaralı bir hayvan, solmaya yüz tutmuş bir çiçek, darda kalmış bir insan gördüklerinde başlarını çevirip gitmek yerine yardım etmeye çalışmalarından mutluluk duyarız. Hoşgörü, adalet ve merhamet sahibi bir çocuğun önce kendini, sonra tüm dünyayı değiştirmeye yazgılı olacağını umut ederiz çünkü. İşte bu geniş anlayış, kalbini tüm canlılara açıp onlara şefkatle muamele etme eğilimi ancak empati yeteneği sayesinde kazandırılabilir çocuklara.

Kendini bir başkasının yerine koyup onun duygularını ve nasıl bir ahval içinde olduğunu anlayabilmektir empati. Bu anlamda pek çok ahlaki vasfın da anahtarı konumundadır. Çünkü empati kurabilen bir çocuk aynı zamanda hoşgörüyü de öğrenir. İnsanları hemen yargılamak yerine önce anlamaya gayret eder. Yanı sıra olumsuz bir davranışta bulunduğu zaman, karşısındakinin ne hissedeceğini tahayyül edip ona verebileceği zararı kestirebilir. Bu nedenle yanlış tutumlardan uzak durmaya, kimseyi incitmemeye çabalar.

Kazanmanın diğer her şeyden önemli olduğunu zannederek büyüyen, hırslı, başarı odaklı ve rekabetçi çocukların arttığı günümüzde empati yapabilen çocuklara çok daha fazla ihtiyaç olduğu söylenebilir. Çünkü bu yetenek, fedakarlıkta bulunma gücü ve isteği de verir insana. Bireysel mutluluk ve konforunu bir kenara bırakıp başkalarının ne halde olduğunu anlamaya çalışan bir çocuk, benmerkezci tavırlardan uzaklaşmaya başlar böylece. Kendini dünyanın merkezinde görmek ve maratonun hep en önünde koşmaya çalışmak yerine, başkalarıyla el ele yürümenin tadına varır.

Çocuklarda Empatiyi Nasıl Geliştirebiliriz?

Yazının devamı; Semerkand Aile Dergisi HAZİRAN 2019 sayısında.