Dervişlik Hırkasını Giymek Dünyalıktan Soyunmaktır

Hırka sembol olarak dervişliğe nispet edilir. Kendini Allah’a vermenin bir işareti sayılmıştır. “Hırka giydirmek” deyimi de merasimle bir kimseyi dervişliğe kabul etmek, “hırka giymek” dervişliğe intisap etmek anlamlarına gelir. Dervişlik hırkasını giymek dünyalıktan soyunmaktır.

ZEHRA KORKMAZ

Olaydı dervişlik tac ile hırka

Biz dahi alırdık otuza, kırka.” (Yunus Emre)

Bir lokma bir hırka ile yaşanılan haller vardır; gönlümüze, gönüllere uzanır.

Bir lokma bir hırkada kalan haller vardır, libastan öteye gitmez.

“Bir gün yaralı bir kuş Hz. Süleyman’a (a.s) gelir ve bir dervişin kanadını kırdığını söyleyerek dervişten şikayette bulunur. Hz. Süleyman o dervişi huzuruna çağırır ve sorar…”

Hikayemize burada bir ara verelim, önce “dervişlik” mevzusuna değinip sonra kuşun akıbetini öğrenelim.

Tarikata girip bir şeyhe bağlanan, onun izinden Hak yolunda yürüyüp nefsini ıslah eden, varlık iddiasından geçip Allah’ın birliğini bütün kainatta görerek kendini Hakk’a ve O’nun yarattıklarına adayan kimsedir derviş. Elbet derviş hırkasını giymiş birinden de kimseye zarar vermesi beklenmez.

Bir kıyafet olan hırka ise tasavvufi ıstılahta dervişlerin üstlerine giydikleri; biçimi ve rengi mensup oldukları tarikata göre değişen; kollu, yakasız, pamuklu giyecek olarak geçmektedir. Yamamak anlamındadır kökü. Kelime olarak “yamalı ve eski elbise” manasına gelir. İlk zaman zahit ve sufilerinin hırka giymeleri dünyaya önem vermedikleri, gösterişten kaçındıkları anlamına gelir. Bu elbiseler yünden yapıldığı için ve yün “suf” demek olduğundan bu kişiler sufi, yolları da tasavvuf olarak nitelendirilmiştir.

Hırka sembol olarak dervişliğe nispet edilir. Kendini Allah’a vermenin bir işareti sayılmıştır. “Hırka giydirmek” deyimi de merasimle bir kimseyi dervişliğe kabul etmek, “hırka giymek” dervişliğe intisap etmek anlamlarına gelir. Dervişlik hırkasını giymek dünyalıktan soyunmaktır.

Hırkalar ve Manalar 

Dervişlik hırkaları umumiyetle “irade hırkası” ve “teberrük hırkası” olarak iki çeşittir. İrade hırkası mürit olanlara giydirilir. 

Yazının devamı; Semerkand Aile Dergisi Haziran 2018 sayısında